تشکلهای تخصصی؛ راهکار نجات گلخانهداران آذربایجان شرقی از بحران
گون آیدین: رئیس جهاد کشاورزی آذربایجان شرقی تشکیل تشکلهای تخصصی را تنها راهکار عبور گلخانهداران از بحران صادرات دانست.
گون آیدین،تغییرات اقلیمی، کاهش نزولات جوی و محدودیتهای شدید منابع آبی در دهههای اخیر، گذار از کشاورزی سنتی به سمت کشت در محیطهای کنترلشده و توسعه گلخانهها را از یک انتخاب به یک الزام راهبردی تبدیل کرده است. استان آذربایجانشرقی نیز با درک این ضرورت، گامهای بلندی در راستای توسعه زیرساختهای گلخانهای برداشته است؛ اما تجربه نشان داده که توسعه فیزیکی بهتنهایی ضامن موفقیت در این عرصه نیست.
امروزه، نوسانات اقتصاد کلان، حذف یارانههای پنهان و آشکار در زنجیره تولید، و همچنین چالشهای مرتبط با دیپلماسی اقتصادی و حفظ بازارهای صادراتی، گلخانهداران را با تنگناهای جدی مواجه کرده است. در چنین شرایطی که دستگاههای دولتی بهدلیل محدودیتهای بودجهای و ساختاری قادر به حمایت همهجانبه نیستند، فقدان نهادهای مدنی و صنفی قدرتمند در بخش کشاورزی بیش از پیش احساس میشود. تشکیل اتحادیهها و انجمنهای تخصصی نه تنها حلقه مفقوده در تنظیم بازار و توسعه «کشاورزی قراردادی» است، بلکه اهرمی قدرتمند برای چانهزنی بخش خصوصی در برابر سیاستگذاریهای بانکی و دولتی محسوب میشود.
در همین راستا، شهرام شفیعی، رئیس سازمان جهاد کشاورزی آذربایجانشرقی در همایش انجمن گلخانهداران استان، با تشریح وضعیت موجود و چالشهای پیشروی این صنعت، بر لزوم همافزایی بخش دولتی و خصوصی تأکید کرد و اظهار داشت: در حال حاضر 750 واحد گلخانهای در سطحی بالغ بر 400 هکتار با تولید سالانه 135 هزار تن محصول در استان در حال بهرهبرداری است.
وی با اشاره به چشمانداز توسعه این بخش افزود: پروژههای متعددی با مجموع مساحت 400 هکتار نیز در دست احداث قرار دارد که پیشبینی میشود با تکمیل این طرحها و توسعه زیرساختهای مجتمعهای گلخانهای، سطح گلخانههای استان در سالهای آینده به بیش از 4 هزار و 700 هکتار افزایش یابد.
شفیعی در ادامه به کالبدشکافی چالشهای اقتصادی تولیدکنندگان پرداخت و تصریح کرد: جراحی اقتصادی دولت، انتقال یارانه از ابتدای زنجیره به انتهای آن و نوساناتنرخ ارز، فشار مضاعفی را بر تولیدکنندگان بخش کشاورزی وارد کرده است. متأسفانه نظام بانکی نیز در این مسیر همراهی لازم را نداشته است؛ بهطوریکه قرار بود 700 همت تسهیلات برای حمایت از واحدهای متضرر از تخصیص ارز ترجیحی اختصاص یابد، اما علیرغم پیگیریها، از سهم 15 درصدی بخش کشاورزی در منابع داخلی بانکها، تنها 5 درصد محقق شده است که این امر در ستاد تسهیل نیز به عنوان یک چالش اساسی مطرح است.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان به بحرانهای حوزه تجارت خارجی نیز اشاره کرد و گفت: از دست رفتن بازارهای صادراتی کشورهای عربی طی یک سال اخیر، ضربه سنگینی به تولیدکنندگان محصولات گلخانهای و تخممرغ وارد کرده و آنان را با بحران فروش زیر قیمت تمامشده مواجه ساخته است.
وی با تأکید بر سیاست کلان وزارت متبوع مبنی بر انتقال کشت سبزی و صیفی به محیطهای گلخانهای بهمنظور مدیریت بحران آب، خاطرنشان کرد: اگرچه پیگیری برای حل معضل آببهای گلخانهداران ادامه دارد، اما واقعیت این است که دولت بهتنهایی نمیتواند تمام نیازهای این بخش را پوشش دهد. در اینجا نقش حیاتی تشکلها نمایان میشود.
شفیعی در پایان، ایجاد تشکلهای تخصصی را یک ضرورت اجتنابناپذیر خواند و تأکید کرد: خروج از بحرانهای فعلی، تثبیت بازارهای صادراتی و اجرای موفقیتآمیز طرح کشاورزی قراردادی در گرو انتخاب هیئتمدیرههای مطالبهگر در اتحادیهها و همکاری منسجم میان یک بخش خصوصی قدرتمند و مجموعه دولتی است تا زمینه برای شکوفایی ظرفیتهای عظیم کشاورزی آذربایجانشرقی فراهم گردد.
منبع:تسنیم
